| Datum | 31 januari 2022 |
|---|---|
| Thema | Diëtetiek voor gezondheid |
| Type |
|
| Tags | |
| Deel |
Erik van Beers, student Voeding en Diëtetiek aan De Haagse Hogeschool, deed onderzoek naar de rol van voeding bij mensen met depressieve klachten. De diëtist is minder prominent aanwezig bij de behandeling van deze patiënten, zo ontdekte hij in zijn afstudeeronderzoek. Maar aandacht voor (gezonde) voeding kan het risico op comorbiditeit en lichamelijke aandoening in de toekomst verlagen. Zijn onderzoek zet uiteen wat de uitdagingen en kansen zijn voor de diëtist bij de behandeling van depressie.
Depressieve klachten en voedingsadvies
De comorbiditeit bij mensen met depressieve klachten is hoog; zij hebben een verhoogde kans op hart- en vaatziekten, alzheimer, diabetes en hoge bloeddruk. Aandoeningen die sterk samenhangen met voeding en leefstijl. Maar in het dal van een depressie zijn patiënten daar niet mee bezig. Erik: ‘Het diepste punt van een depressie wordt ervaren als overleven. Letterlijk en figuurlijk, het is soms een dodelijke ziekte. Veel mensen zitten thuis en hebben moeite met zelfzorg, zoals koken en boodschappen doen. Ze missen structuur en overzicht en zitten in een neerwaartse spiraal.’
‘Ook hebben mensen met depressieve klachten vaak het gevoel dat niks lukt of dat ze alles verkeerd doen’, vervolgt Erik. ‘Ze zijn continu in conflict met zichzelf. Op zo’n moment heeft het weinig zin om het belang van goede voeding te bespreken. Een aantal mensen voelde zich aangevallen wanneer ik vragen stelde over hun dieet; weer iets wat ik fout doe. De timing om het belang van voeding ter sprake te brengen is essentieel.’
Aanknopingspunten voor diëtisten
Het beste moment voor voorlichting over goede voeding is in de begin- en eindfase (wanneer een cliënt herstellende is) van de depressie. Erik: ‘In die fasen hebben patiënten de kracht om voor zichzelf te zorgen en gezond te eten. Dan kan de diëtist een handreiking doen en cliënten ontlasten met boodschappenlijsten, recepten en menu’s. Cliënten krijgen zo steeds meer grip op hun leven en meer structuur in hun dag.’
Wat tijdens een depressie vooral bijdraagt aan een beter voedingspatroon, is het samen eten. Erik: ‘Wanneer mensen bijvoorbeeld voor een gezin moeten zorgen of wanneer de partner kookt, wordt er aanzienlijk beter gegeten. Dat geldt ook voor mensen die zijn opgenomen in een kliniek, waar voor ze wordt gekookt en gezamenlijk wordt gegeten. Dat geeft de patiënt ruimte om te herstellen.
Samenwerken
Eten volgende de Richtlijnen Goede Voeding is wel opgenomen in de GGZ-richtlijn voor mensen met depressieve klachten, maar mist toelichting om ermee te kunnen werken. Erik: ‘Mensen met een depressie vinden het lastig om volgens de richtlijnen Goede Voeding te eten. En begeleiders hebben onvoldoende kennis en handvatten om cliënten hierin te begeleiden.’ Erik pleit dan ook voor meer samenwerking tussen de GGZ en diëtetiek.
‘Het is geen onwil of gebrek aan kennis over gezonde voeding; een depressie is verlammend. De diëtist kan naast de cliënt gaan staan en op het juiste moment hulp bieden zodat cliënten ondanks de depressieve klachten, gezond blijven eten.
