| Datum | 03 maart 2021 |
|---|---|
| Thema | Diëtetiek voor gezondheid |
| Type |
|
| Tags | |
| Deel |
Een interview met Carmen Dietvorst
Met passie voor onderzoek maar nog meer voor de patiënt vertelt deeltijdalumnus Carmen Dietvorst over haar innovatieve voedingsinterventies voor kinderen met de ziekte van Duchenne, een ongeneeslijke progressieve spierziekte. De uitkomsten van het onderzoek alsook de interventies zijn niet alleen interessant voor diëtisten die werken met deze specifieke patiëntgroep, maar voor iedereen die te maken heeft met jonge cliënten met (progressieve) spierziekten.
Twee opleidingen en een onderzoek
“Het welzijn van anderen staat bij mij voorop. Al tijdens mijn studie Bio-Farmaceutische Wetenschappen wist ik dat ik de daar opgedane kennis wilde inzetten in mensenwerk, patiëntencontact. Daarom was de deeltijdopleiding Voeding & Diëtetiek voor mij een logische vervolgstap”, vertelt Carmen. Ze ging daarin ambitieus en voortvarend te werk: door middel van een cross-sectioneel prospectief onderzoek in het LUMC heeft ze nieuwe inzichten verworven tussen de inname van energie, macronutriënten en specifieke voedingsproducten ten opzichte van de behoefte volgens de huidige richtlijnen bij kinderen met Duchenne. Aan de hand van de onderzoeksresultaten ontwikkelde ze twee innovatieve interventies voor deze doelgroep.
Belangrijkste bevindingen onderzoek
Overgewicht is een veel voorkomend probleem bij kinderen met Duchenne door onder andere afnemende mobiliteit en het gebruik van corticosteroïden. De Nederlandse dieetbehandelingsrichtlijn voor de ziekte van Duchenne is grotendeels gebaseerd op de gezonde populatie aangezien onderzoek op gebied van voeding bij deze patiëntengroep ontbreekt. De uitkomsten van Carmens onderzoek leiden dan ook tot belangrijke inzichten. “Voor het onderzoek heb ik achtenveertig voedingsdagboekjes van Duchenne patiënten van vier tot achttien jaar geanalyseerd. Hieruit bleek dat oudere kinderen te weinig energie binnenkrijgen, terwijl ruim de helft van deze groep overgewicht heeft. Ook lieten de resultaten zien dat patiënten structureel te weinig vezels en vocht innemen. Dit is een mogelijke oorzaak van de chronische obstipatieklachten waaraan veel Duchenne patiënten leiden en wat de kwaliteit van leven van deze patiënten kan verminderen.”
Interventies
Carmen heeft deze bevindingen gebruikt om interventies voor de kinderen vanaf negen jaar te ontwikkelen. Om de jonge patiënten ook vaardigheden op gebied van zelfmanagement aan te leren, heeft ze een keuzemenukaart ontworpen. “Wat is er leuker dan in een fastfoodketen je eigen menu samenstellen als kind? Met deze gedachte ging ik aan de slag met de keuzemenu’s. De patiënten krijgen per maaltijdmoment verschillende opties voorgelegd. Ze kiezen voor iedere maaltijd een basis, vulling, topping en iets te drinken. Op die manier zijn ze zelf verantwoordelijk voor het eten dat op hun bord terecht komt.”

Naast de keuzemenukaarten ontwikkelde Carmen ook een bijpassende e-learning. Patiënten kunnen deze zelfstandig of met hun ouder(s) doorlopen om hun kennis te vergroten over de voedingsbehoeften specifiek voor Duchenne patiënten.

Evaluatie interventies
Om het effect van de interventies te testen, zette Carmen een pilot uit onder een kleine groep patiënten en legde voor aan professionals. De reacties waren erg positief. De laatste verbeterpunten worden komend jaar doorgevoerd waarna de interventies geïmplementeerd wordt in de dieetadvisering van het LUMC.
Toekomst
Carmen werkt nu met veel plezier als diëtist bij Diëtheek, maar heeft nog genoeg ambitieuze plannen in het vooruitzicht: “In de toekomst zou ik een baan als diëtist willen combineren met de wetenschap. Momenteel wordt er nog te weinig onderzoek gedaan op gebied van voeding. Om onszelf als diëtisten beter neer te zetten in de zorgwereld en te laten zien wat de toegevoegde waarde van ons beroep is, is het belangrijk om voedingsbehandelingen wetenschappelijk te kunnen onderbouwen. Daar draag ik graag mijn steentje aan bij.”
