logo-vdkennisbank-3
Datum 08 mei 2019
Thema Voeding, diëtetiek en de samenleving
Type
  • Onderzoekspublicatie
Tags
kookboek,recepten,portiegrootte,calorieën
Deel

Honderd jaar portiegroottes in het Nederlandse Wannée kookboek

Caroelien Schuurman, Patricia Bulsing

Inleiding

Om te onderzoeken hoe portiegroottes zich de afgelopen jaren ontwikkelden in Nederland, zijn recepten binnen de categorie ‘nagerechten’ uit het klassieke Nederlandse Wannée kookboek onderzocht.

Methoden

Portiegroottes in de eerste druk van het kookboek uit 1910 en de dertigste druk uit 2014 zijn vergeleken. Voor 65 recepten die in beide drukken voorkwamen zijn de hoeveel kilocalorieën, (verzadigd) vet, koolhydraten, mono- en disachariden, vezels, zout en natrium berekend. Vervolgens zijn de gemiddelden per druk berekend en werd het verschil getoetst op significantie door de gepaarde t-test (p<0,05). Daarnaast zijn portiegroottes van negentien beschikbare soortgelijke recepten uit het kooktijdschrift Allerhande vergeleken met de Wannée-portiegroottes in de dertigste druk, en getoetst op significantie met de Mann-Whitney U-test (p<0,05).

Resultaten

De gemiddelde portiegrootte in kilocalorieën is significant toegenomen. Porties uit de dertigste druk zijn bijna 10% energierijker dan porties uit de eerste druk, met een gemiddelde toename van 28 kilocalorieën per portie. Deze energietoename wordt vooral veroorzaakt door de toegenomen hoeveelheid koolhydraten, met name de hoeveelheid mono- en disachariden. Het zout- en natriumgehalte van de porties nam ook significant toe, met respectievelijk 42% en 36%. De portiegroottes in de dertigste druk van het Wannée kookboek blijken representatief voor de Allerhande-porties, met uitzondering van de hoeveelheid vet. Dit was in de Allerhande-recepten significant hoger.

Conclusie

Dit onderzoek laat zien dat de porties van de nagerechten in het Wannée kookboek in de loop der jaren toegenomen zijn. Daardoor bereiden thuiskoks vandaag de dag porties die gemiddeld 10% energierijker zijn. Dat stimuleert de consument mogelijk tot een (te) hoge energie-inname. Diëtisten kunnen deze bevindingen gebruiken in de voorlichting naar de cliënt over portiegroottes. Het verdient aanbeveling om de ontwikkeling van portiegroottes in Nederlandse recepten verder in kaart te brengen en hierin andere maaltijdcategorieën en andere kookboeken te betrekken. Ook is onderzoek nodig naar welke recepten consumenten het meeste gebruiken.

Dit artikel verscheen in het NTVD.

 

Klik hier voor het hele artikel

Contact naar aanleiding van dit artikel? Klik hier